Ekonomia jest pojęciem bardzo rozległym, kryjącym w sobie mnóstwo rozmaitych zagadnień. Jednym spośród nich jest monetaryzm. Obiektem zainteresowania tej ekonomicznej myśli jest to, w jaki sposób polityka pieniężna wpływa na państwowy dochód narodowy i co z tego wynika. Oczywiście, jak zatem nietrudno się domyślić, monetaryzm nie jest pojęciem jednoznacznym – wręcz przeciwnie, budzi wiele kontrowersji i wiele opinii na jego temat funkcjonuje. Różne zresztą są aspekty tego zjawiska i ekonomiści w zróżnicowany sposób do tego zagadnienia podchodzą. Monetaryzm bywa również niekiedy rozumiany jako wiara w to, że rozmaite mechanizmy rządzące rynkiem są bardzo skuteczne, natomiast państwo nie powinno w zbyt mocny sposób ingerować w sektor gospodarczy. Jednakże zdaniem wielu specjalistów, taki sposób pojmowania monetaryzmu nie jest tak do końca poprawny i właściwy. Teorie związane z monetaryzmem pojawiły się już w stuleciu dziewiętnastym stuleciu, nie mniej jednak monetaryzm w takiej postaci, w jakiej znany jest obecnie, pojawił się jako myśl ekonomiczna mniej więcej w połowie lat pięćdziesiątych minionego stulecia. Za jego twórcę uważany jest Milton Friedman, nie żyjący już ekonomista rodem ze Stanów Zjednoczonych. Zdaniem Friedmana, wyliczenie popytu na pieniądz nie jest czymś strasznie skomplikowanym – a to z tego powodu, że jest to zdeterminowane pewnymi czynnikami. Stworzona przez Friedmana teoria określana jest mianem ilościowej teorii pieniądza. Jest ona zupełną przeciwnością do teorii powstałej właśnie w wieku dziewiętnastym – chodzi w tym miejscu o keynesizm. Swoją nazwę zawdzięcza on twórcy, którym był John Maynard Keynes, ekonomista pochodzący z Wielkiej Brytanii. Swoją teorię przedstawił publicznie po raz pierwszy w latach trzydziestych minionego wieku – miało to dokładnie miejsce na trzy lata przed wybuchem drugiej wojny światowej. Teoria stworzona przez Keynesa z miejsca zyskała sobie całe grono zwolenników, ale pamiętać trzeba również o tym, że miała i nie mniej przeciwników. Na przełomie lat sześćdziesiątych oraz siedemdziesiątych ubiegłego wieku keneysizm zaczął tracić na swojej popularności na rzecz monetaryzmu właśnie. Wynikało to między innymi z faktu, iż pojawił się wówczas kryzys ekonomiczny, w związku z czym zaczęło na szeroką skalę pojawiać się bezrobocie. Nie tylko Milton Friedman zaliczany jest do grona najważniejszych przedstawicieli monetaryzmu. W tym gronie wymienić można także takie nazwiska jak między innymi Alan Arthur Walters i Allan H. Meltzer.
lis
30
lis
3
Kryzys gospodarczy to pojęcie, które w szczególności ostatnimi czasy można było bardzo często usłyszeć, w związku z czym doskonale znane jest każdemu. Kryzys gospodarczy można ogólnie określać na wiele innych rozmaitych sposobów – przy tej okazji zetknąć się zatem można z takimi nazwami jak dla przykładu spowolnienie gospodarcze, zapaść gospodarcza, krach gospodarczy czy katastrofa gospodarcza, terminów tych jest oczywiście zdecydowanie więcej. Taki kryzys jest zjawiskiem o charakterze ekonomicznym. Przyczyn jego powstawania wymienić można w tym miejscu bardzo dużo, nie mniej jednak wyszczególnić tutaj można nieprawidłowo prowadzoną politykę finansową oraz gospodarczą, co w bezpośredni sposób przekłada się na to, że cały system finansowy traci swoją wydolność. Najbardziej rozpoznawalnym i charakterystycznym objawem takiego zjawiska jest to, że stan państwowej gospodarki ulega bardzo nagłemu pogorszeniu. Po czym zatem poznać, że istnieje realne zagrożenie kryzysem? Przede wszystkim objawia się to sytuacją na giełdzie, gdzie albo drastycznie spadają indeksy giełdowe, albo w ogóle następuje krach. Samych symptomów tego niepokojącego zjawiska wymienić można cały szereg. I tak dla przykładu będą to spadki w zakresie konsumpcji, zatrudnienia, produkcji, dochodów etc,. wzrosty deficytów budżetowego i fiskalnego, stopy bezrobocia i wiele innych. Generalnie rzecz biorąc, tempo wzrostu gospodarczego w zdecydowany i znaczący sposób traci na swojej dynamice. Pamiętać przy tej okazji trzeba, że nie każda niezbyt optymistyczna sytuacja na rynku gospodarczym jest od razu kryzysem. O fakcie czy rzeczywiście on zaistniał decydują w głównej mierze wskaźniki o charakterze ekonomicznym. Wskaźniki te nie są niczym innym jak wielkościami, za pomocą których możliwe jest scharakteryzowanie gospodarki. Jeżeli jednak okaże się, że kryzys gospodarczy rzeczywiście ma miejsce, wówczas państwo podejmuje odpowiednie kroki, aby coś z tym zrobić i przeciwdziałać skutkom, jakie te zjawisko za sobą pociąga. W historii naszego kraju bywały kryzysy mniejsze lub większe, aczkolwiek tym chyba najbardziej znanym był wielki kryzys, który miał miejsce na przełomie lat dwudziestych oraz trzydziestych ubiegłego stulecia. Kryzys ten trwał łącznie sześć lat. W dziejach międzynarodowych takie sytuacje również niejednokrotnie miały miejsce. Oczywiście, w chwili obecnej słowo „kryzys” kojarzy się przede wszystkim z tym, co miało miejsce niedawno w zasadzie i trwało w sumie około dwóch lat, zakończyło się zaś w minionym roku.
